De ontwikkelingen rondom data en databasetechnologie gaan snel. Data is big, en dat leidt tot een continue vraag naar actuele kennis en ervaring met data en databases.
De technologie ontwikkelt zich ondertussen razendsnel. Traditionele relationele databases zijn nog altijd uitstekend voor transactionele omgevingen en beslissingsondersteunende applicaties. Maar de gang naar de cloud, hybride infrastructuren, cloud-native platformen, automated deployment, nieuwe business requirements, dynamische workloads en de drive voor cost efficiency zorgen ervoor dat bedrijven hun database-omgeving voortdurend moeten onderhouden en verbeteren. Een gedegen afweging in de ontwerpfase voorkomt veel problemen op het gebied van availability, scalability en downtime.
De cijfers onderstrepen die groei: de wereldwijde DBMS-markt groeide in 2024 met 13,4% naar 119,7 miljard dollar, en Gartner verwacht voor 2026 een verdere groei van 18,4% naar 161 miljard dollar, gedreven door toenemende datavolumes, analytische workloads, AI-adoptie en cloud-native uitbreiding.
Veel bedrijven hebben hun databasestrategie de afgelopen jaren heroverwogen en nieuwe technologieën omarmd. Wat jaren geleden nog een voorspelling was, is inmiddels realiteit: open source database management systemen zoals PostgreSQL, MySQL en MariaDB zijn mainstream geworden, en een groot deel van de nieuwe in-house ontwikkelde applicaties draait er standaard op. PostgreSQL is uitgegroeid tot een van de populairste databases ter wereld.
Ook de Nederlandse markt beweegt hierin mee. Grote partijen zijn de overstap van bestaande technologie naar open source allang voorbij de onderzoeksfase, en velen volgen.
Bij het kiezen van een database-dienstverlener is het belangrijk een partner te kiezen die het open source platform niet alleen technisch beheerst als DBA, maar ook meedraait in de community eromheen. Om onze expertise op platformen zoals PostgreSQL, MariaDB, MySQL en MongoDB te borgen, zijn wij actief in deze communities en (lokale) usergroups, zijn we partner van MariaDB en MongoDB, en dragen we bij aan de PostgreSQL-community door reviews, het organiseren van meetups, de masterclass The Blue Elephant Pack, talks, breakout-sessies en sponsoring van internationale events zoals PGConf.EU. De PostgreSQL-community heeft ons opgenomen in de lijst van geselecteerde Professional Services, waar we als een van de drie Nederlandse PostgreSQL-supportleveranciers genoemd worden.
“We zijn daarom op zoek gegaan naar een goede partner die ons kan helpen met onze database-omgeving. De kennis en expertise van OptimaData leek precies te passen bij wat wij nodig hadden en daarin zijn we nog geen moment teleurgesteld.”
De terughoudendheid over data in de cloud is grotendeels verdwenen. Wat ooit een voorzichtige stap was, is nu de norm: in 2024 ging het merendeel van de DBMS-bestedingen naar de cloud, met 64% cloud tegenover 36% on-premise. Online platformen en SaaS-dienstverleners brengen hun databases onder in een cloudoplossing, en ook kleinere bedrijven zetten die stap zodra schaalbaarheid en beschikbaarheid zwaarder gaan wegen.
De volgende beweging is al gaande: van de cloud naar cloud-native. Databases draaien steeds vaker in containers en op Kubernetes. Uit CNCF-onderzoek blijkt dat databases inmiddels de meest voorkomende data-intensieve workload op Kubernetes zijn (zo’n 70% van de organisaties draait ze daar), terwijl 98% van de ondervraagde bedrijven data-intensieve workloads in cloud-native omgevingen draait. Dat brengt nieuwe vragen met zich mee, want een containerplatform regelt de container, niet het databasehart erbinnen. Niet voor niets noemen organisaties persistent storage, resilience en security als grootste uitdagingen bij deze stap. Juist daar, in de stateful Day 2-operatie, ligt het werk dat een doordachte aanpak vraagt.
Veel handmatige beheer- en onderhoudstaken zijn inmiddels geautomatiseerd. We zien een sterke trend in automated deployment, waarbij complete database-infrastructuren in een oogwenk worden uitgerold, on-premise of in de cloud. Zelfs best practices en HealthChecks worden geautomatiseerd meegenomen tijdens de deployment.
De nieuwste ontwikkeling tilt het belang van de datalaag naar een ander niveau. AI-toepassingen als RAG, vector search en agentische workloads zijn maar zo goed als de data eronder. Datakwaliteit, structuur, retrieval-performance en governance bepalen of een AI-initiatief iets oplevert of een dure teleurstelling wordt. De opkomst van vector-databases is daarvan het duidelijkste signaal: Gartner verwacht dat dit de snelst groeiende databasecategorie wordt, met een jaarlijkse groei van ruim 75%, gedreven door generatieve AI en RAG.
Hier zit een opvallende paradox. De markt heeft de database tot commodity verklaard, een vinkje in een provisioning-scherm, precies op het moment dat AI hem weer tot kritische factor maakt. Niet de vraag wélke database is bepalend, dat is grotendeels commodity geworden, maar hoe goed je datalaag is ontworpen, gemeten en beheerd. Daar zit het verschil tussen een platform dat schaalt en eentje dat vastloopt. En dat is precies de kennis waarmee wij het verschil maken.
Met de komst van NIS2 wegen security en continuïteit zwaarder dan ooit, zeker zodra je databases aan AI of externe applicaties koppelt. Least privilege, doordachte toegangsrechten, onschendbare back-ups en herstelbaarheid zijn geen bijzaak meer, maar een voorwaarde. Dat security het grootste aandachtspunt is in cloud-native omgevingen bevestigt het beeld: het wordt door bedrijven consequent als belangrijkste uitdaging genoemd. Wij brengen die eisen samen met performance, zodat compliance niet ten koste gaat van snelheid.
Deze ontwikkelingen hebben een grote impact op databasebeheer en op de rol van de DBA. De traditionele fulltime DBA verdwijnt, en de databasespecialist groeit mee naar een bredere rol: de Database Platform Engineer. Reguliere handmatige beheertaken maken plaats voor infrastructuuradvies, scripting, security, automatisering en het meedenken in continuous delivery en integration. Een coördinerende spin in het web, die met kennis van meerdere platformen de beste oplossing voor de specifieke omgeving adviseert, ontwerpt, uitrolt en beheert. Op basis van behoefte, niet meer als vaste fulltime plek op de ICT-afdeling.
Dit is de markt waarop OptimaData haar klanten actief ondersteunt. Met expertise en vakmanschap maken we impact, zodat onze klanten de beste kunnen zijn in hun segment.
OptimaData is ISO/IEC 27001:2023 + A1:2024 gecertificeerd en vijf jaar op rij erkend als FD Gazelle (2020 t/m 2024).
Gartner, Market Share: Database Management Systems, Worldwide, 2024 (DBMS-marktomvang 119,7 miljard dollar, groei 13,4%, verdeling 64% cloud / 36% on-premise).
Gartner, Forecast: Database Management Systems, Worldwide, 2023-2029, 2025 Update (verwachte groei naar 161 miljard dollar in 2026; vector-databases ruim 75% CAGR).
CNCF / Portworx by Pure Storage, Voice of Kubernetes Experts 2025 Report (databases 69% en AI/ML 60% als data-intensieve workloads op Kubernetes; 98% draait data-zware workloads cloud-native; uitdagingen security 72%, observability 51%, resilience 35%, persistent storage 31%).
